Bỏ chứng chỉ kế toán viên và Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán

Bài viết tóm tắt thông tin Bỏ chứng chỉ kế toán viên và Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán

Thảo luận Topic tại: https://www.facebook.com/groups/congvanketoan/

Nội dung bài viết

Dịch vụ kế toán không còn là ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện

Trước đây, Phụ lục IV Luật Đầu tư có “Kinh doanh dịch vụ kế toán”; danh mục mới theo Nghị quyết 66.17 không còn mục này, trong khi “Kinh doanh dịch vụ kiểm toán” vẫn còn. Như vậy, quy định hiện tại “kinh doanh dịch vụ kế toán” được bỏ ra khỏi Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.

Theo hướng dẫn của Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán tại Công văn 773, từ 01/07/2026, hoạt động kinh doanh dịch vụ kế toán không còn phải thực hiện các thủ tục điều kiện như: cấp hoặc cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kế toán, cấp/thu hồi/quản lý Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán, điều kiện hộ kinh doanh dịch vụ kế toán, đình chỉ kinh doanh/hành nghề dịch vụ kế toán…

Nghị quyết 66.17 có hiệu lực từ 01/07/2026 đến hết 28/02/2027. Trong thời gian này, nếu quy định tại Nghị quyết khác với văn bản liên quan thì thực hiện theo Nghị quyết, trừ trường hợp có văn bản mới được ban hành và có hiệu lực thay thế. (Nghị quyết 66.18 cũng có hiệu lực từ 01/07/2026 đến hết 28/02/2027, ngoại trừ một số phụ lục lĩnh vực khác có hiệu lực từ 20/05/2026; phần kế toán thuộc Phụ lục I.7 không nằm trong nhóm ngoại lệ đó)

Với hồ sơ về dịch vụ kế toán đã nộp trước 01/07/2026: theo Công văn 773, hồ sơ cấp/cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kế toán hoặc Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán đã được Bộ Tài chính tiếp nhận/đóng dấu bưu chính trước 01/07/2026 thì dừng giải quyết thủ tục hành chính, hoàn trả hồ sơ nếu cá nhân/tổ chức có yêu cầu. Giấy chứng nhận đã cấp trước 01/07/2026 mà còn thời hạn thì tiếp tục sử dụng đến khi hết thời hạn

Lưu ý, ngành nghề dịch vụ kiểm toán thì vẫn thuộc ngành nghề có điều kiện

Ứng xử với kỳ thi kế toán kiểm toán viên APC/CPA

Theo Phụ lục I.7 của Nghị quyết 66.18, phần liên quan Thông tư 91/2017/TT-BTC quy định không thực hiện việc thi, thi sát hạch cấp chứng chỉ kế toán viên và bỏ các nội dung liên quan đến “chứng chỉ kế toán viên”, “kế toán viên” trong nhiều điều khoản của Thông tư 91 (Trang 5–7 của Nghị quyết 66.18).

Do đó, với thí sinh đã thi kế toán viên nhưng chưa đạt được chứng chỉ trong kỳ thi năm 2024, 2025, quy định chuyển tiếp nêu rõ: được bảo lưu kết quả thi theo Điều 18 Thông tư 91/2017/TT-BTC để chuyển sang thi lấy chứng chỉ kiểm toán viên bắt đầu từ kỳ thi năm 2026, nếu có nhu cầu.

Điều 18 Thông tư 91 quy định môn đạt từ 5 điểm trở lên; điểm môn đạt yêu cầu được bảo lưu 03 năm liên tục kể từ năm bắt đầu dự thi môn đó. Vì vậy, nếu thí sinh thi APC năm 2025 và đã đạt 2 môn, thì năm 2026 về logic là năm thứ 2 của thời gian bảo lưu, không phải quay lại năm 1.

Nếu đã được cấp chứng chỉ kế toán viên (APC), theo cơ chế hiện hành của Thông tư 91, khi thi lấy chứng chỉ kiểm toán viên/CPA, người đó chỉ phải thi 03 môn:

Kiểm toán và dịch vụ bảo đảm nâng cao;
Phân tích hoạt động tài chính nâng cao;
Ngoại ngữ.

Do đó, có thể hiểu cơ bản, từ kỳ thi 2026 trở đi, nếu người có APC hoặc người đang bảo lưu điểm APC muốn đạt được các chứng chỉ thì phải theo hướng thi chứng chỉ kiểm toán viên CPA

Theo Thông tư 91, người thi CPA đầy đủ thi 07 môn, gồm 04 môn nền tảng giống APC và thêm Kiểm toán & dịch vụ bảo đảm nâng cao, Phân tích hoạt động tài chính nâng cao, Ngoại ngữ. Theo quy định hiện hành, Hội đồng thi tổ chức ít nhất mỗi năm một kỳ thi vào quý III hoặc quý IV và phải thông báo trước ngày thi ít nhất 60 ngày.

Một số câu hỏi và giải đáp

STT	Câu hỏi hay gặp	Trả lời gợi ý
1	Từ năm 2026 còn tổ chức thi chứng chỉ kế toán viên (APC) không?	Không, từ kỳ thi 2026, không còn tổ chức thi để cấp chứng chỉ kế toán viên APC mà thí sinh có nhu cầu sẽ chuyển sang lộ trình thi chứng chỉ kiểm toán viên CPA
2	Năm 2026 nếu thi đủ 4 môn APC thì có được cấp chứng chỉ APC không?	Nhiều khả năng là không do không tổ chức kỳ thi APC để cấp chứng chỉ APC mới. Từ 2026, các môn nền tảng nếu thi sẽ được tính trong lộ trình CPA, không phải để cấp APC.
3	Năm 2025 đã thi đạt APC thì có được cấp chứng chỉ APC không?	Có. Nếu đã đạt điều kiện của kỳ thi APC 2025 thì vẫn được xử lý cấp chứng chỉ theo kết quả kỳ thi đó
4	Chứng chỉ APC đã được cấp còn giá trị gì? Không có nhu cầu CPA thì có nên tiếp tục học thi APC không?	Từ 2026 không còn kỳ thi APC để cấp chứng chỉ mới, nên nếu không có nhu cầu CPA thì cần cân nhắc lại mục tiêu học. APC không còn là điều kiện bắt buộc để kinh doanh dịch vụ kế toán như trước. Giá trị thực tế còn lại chủ yếu là căn cứ để thi chuyển tiếp lên CPA; các giá trị khác như quy đổi sang đại lý thuế cần hỏi cơ quan quản lý chứng chỉ tương ứng. Nếu muốn theo hệ chứng chỉ của Bộ Tài chính thì hướng đi còn lại là CPA
5	Người đã có APC rồi thi lên CPA thì thi mấy môn? Đã có APC rồi có bắt buộc thi CPA ngay năm 2026 không? Đã có APC nhưng thi 3 môn CPA nhiều lần chưa đạt thì có phải thi lại 4 môn kế toán không?	+ Chỉ thi 3 môn bổ sung: Kiểm toán và dịch vụ bảo đảm nâng cao, Phân tích hoạt động tài chính nâng cao, và Ngoại ngữ. Không phải thi lại 4 môn nền tảng đã được chốt bằng APC. + Không bắt buộc, khi nào có nhu cầu thi lên CPA thì đăng ký thi 3 môn bổ sung theo diện người đã có chứng chỉ kế toán viên + Không. Bốn môn APC đã được chốt theo chứng chỉ APC. Thí sinh chỉ xử lý tiếp trong nhóm 3 môn bổ sung theo thời hạn bảo lưu của các môn này.
6	Đã thi APC năm 2024, 2025 nhưng chưa đạt thì năm 2026 xử lý thế nào? Năm 2026 đang thi APC dở dang thì làm hồ sơ APC hay CPA?	Các môn APC đã đạt được chuyển tiếp để tính khi thi CPA từ kỳ thi 2026, nếu thí sinh tiếp tục đăng ký thi. Làm theo hướng đăng ký thi CPA, không làm hồ sơ thi APC mới. Trường hợp đã từng thi thì theo Q&A hiện tại, thí sinh thi nối tiếp không cần làm lại hồ sơ thi lần đầu, nhưng vẫn phải nộp hồ sơ đăng ký dự thi theo thông báo kỳ thi 2026.
	Điểm APC được bảo lưu thế nào? Điểm năm 2023 có còn dùng được cho kỳ 2026 không?	Bảo lưu theo nguyên tắc cuốn chiếu 3 năm liền kề. + Điểm năm 2024 dùng đến kỳ 2026; sang 2027 thì điểm 2024 hết hiệu lực + Điểm năm 2025 dùng đến kỳ 2027; sang 2028 thì điểm 2025 hết hiệu lực Như vậy, điểm thi 2023 thì đã quá khung 3 năm liền kề. Kỳ 2026 chủ yếu còn tính các điểm trong giai đoạn 2024–2026.
8	Năm 2024–2025 thi APC chưa đủ tổng điểm để đậu nhưng có môn trên 5 thì có được giữ điểm không?	Có. Môn nào đạt yêu cầu thì được bảo lưu chuyển tiếp sang CPA theo thời hạn 3 năm. Môn chưa đạt hoặc dưới 5 thì phải thi lại.
9	Nếu năm 2026 thi tiếp nhưng chưa đủ điều kiện CPA thì có phải thi lại từ đầu không?	Không tự động thi lại từ đầu, điểm vẫn được tính theo khung 3 năm liền kề; sang năm thứ 4 thì điểm của năm thứ nhất bị loại khỏi phạm vi tính.
10	Có được đề nghị gia hạn thêm thời gian bảo lưu cho thí sinh APC dở dang không?	Hiện chưa có cơ chế gia hạn riêng ngoài nguyên tắc bảo lưu hiện hành. Nếu có kiến nghị thì chỉ là đề xuất, không phải quyền đương nhiên của thí sinh.
11	Người chưa có APC, thi CPA thì điều kiện đạt là gì?	Phải có đủ 7 môn, không môn nào dưới 5 điểm; tổng điểm 6 môn, không tính Ngoại ngữ, đạt từ 38 điểm trở lên trong thời hạn bảo lưu.
12	Có bắt buộc thi đủ 7 môn CPA trong một năm không?	Không. Có thể thi từng môn trong nhiều năm, miễn trong phạm vi 3 năm liền kề đáp ứng đủ điều kiện điểm.
13	Người đã có APC thi 3 môn bổ sung thì điều kiện đạt là gì?	Ba môn đều phải đạt yêu cầu, không môn nào dưới 5. Hai môn Kiểm toán và Phân tích phải có tổng điểm từ 12,5 trở lên; Ngoại ngữ không tính vào tổng 12,5 nhưng vẫn phải đạt yêu cầu.
14	Nếu đã có APC nhưng thiếu 0,5 điểm ở điều kiện 12,5 thì có được chuyển sang tính tổng 38 điểm không?	Không. Nếu đi theo diện đã có APC thi lên CPA thì áp dụng điều kiện riêng của 3 môn bổ sung; thiếu điểm thì phải thi nâng điểm.
15	Môn Ngoại ngữ có bị hết hạn bảo lưu không?	Có. Ngoại ngữ cũng nằm trong phạm vi bảo lưu điểm; nếu hết thời hạn thì phải thi lại.
16	Năm trước đăng ký nhưng không đi thi thì năm sau có phải làm lại hồ sơ không?	Nếu năm đăng ký đó là năm đầu và chưa thực sự dự thi, nên chuẩn bị theo hướng làm lại hồ sơ thi lần đầu, trừ khi thông báo chính thức có hướng dẫn khác.
17	Kinh nghiệm kế toán/tài chính/kiểm toán nội bộ có đủ điều kiện dự thi CPA không?	Có thể đủ, nếu đáp ứng điều kiện về trình độ, thời gian công tác thực tế và xác nhận kinh nghiệm phù hợp. Không nhất thiết phải có kinh nghiệm tại công ty kiểm toán để dự thi CPA.
18	Có CPA rồi có được hành nghề kiểm toán ngay không?	Cần phân biệt chứng chỉ kiểm toán viên và đăng ký hành nghề kiểm toán. Có chứng chỉ CPA là một điều kiện; để hành nghề kiểm toán độc lập còn phải đáp ứng điều kiện hành nghề riêng, như kinh nghiệm thực tế phù hợp.
19	Mở công ty dịch vụ kế toán từ 2026 có cần APC hoặc tối thiểu 2 người có APC không?	Theo tinh thần bỏ điều kiện kinh doanh dịch vụ kế toán, không còn thực hiện điều kiện/cấp phép như trước về chứng chỉ APC để kinh doanh dịch vụ kế toán. Tuy nhiên doanh nghiệp vẫn phải tuân thủ quy định chung về doanh nghiệp, kế toán, thuế, hợp đồng dịch vụ và trách nhiệm nghề nghiệp.
20	Có APC rồi có còn phải cập nhật kiến thức để duy trì hành nghề dịch vụ kế toán không?	Với dịch vụ kế toán, cơ chế cập nhật/hành nghề như điều kiện kinh doanh trước đây không còn đặt ra theo hướng cũ. Nhưng nếu người đó hành nghề trong lĩnh vực khác như kiểm toán, đại lý thuế thì vẫn phải theo yêu cầu cập nhật của lĩnh vực đó.